ABD Başkanı Trump tarafından açıklanan Gazze Yürütme Kurulu'na İsrail'den itiraz geldi. Kurulda Dışişleri Bakanı Hakan Fidan da yer alıyor.
İsrail, Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Donald Trump'ın açıkladığı Gazze Barış Kurulu'nun yürütme kuruluna itiraz etti. İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu'nun ofisinden yapılan açıklamada, Yürütme Kurulu'nu oluşturan üyelerin, "İsrail'in onayı alınmadan" belirlendiği ve İsrail'in politikasına aykırı olduğu dile getirildi. İlgili açıklamada, Dışişleri Bakanı Gideon Saar'a, ABD'li mevkidaşı Marco Rubio ile konuyu görüşmesi için talimat verildiği de ifade edildi.
İsrail hükümeti, bölgedeki operasyonel görevi üstlenmesi beklenen kuruldaki hangi üyelerden rahatsız olduğunu bildirmedi. Yürütme Kurulu'nda Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ve Katarlı temsilciler de yer alıyor. Ankara'nın İsrail'e, Gazze'de soykırım suçlamasında bulunması İsrail'de Türkiye ile ilgili büyük rahatsızlığa neden oluyor.
Gazze Savaşı sırasında arabulucu rolünde olan Katar ise, geçen yıl Eylül ayında, sürgündeki Hamas yönetimini hedef aldığını öne süren İsrail'in hava saldırısına hedef olmuştu.
Oluşturulan Yürütme Kurulu'nun, Gazze'de geçici yönetimi devralan 15 kişilik kurulu desteklemesi planlanıyor. Geçen Cuma günü Mısır'ın başkenti Kahire'de ilk kez yapılan kurul toplantısına, ABD Başkanı Trump'ın damadı ve siyasi danışmanı Jared Kushner de katılmıştı. Teknokratlardan oluşan 15 kişi, radikal İslamcı Hamas ve Filistin Özerk Yönetimi ile yapılan müzakerelerin ardından belirlenmişti.
Ateşkesin ikinci aşaması
Washington'un geçen Çarşamba günü kamuoyu ile paylaştığı, Gazze Şeridi'ndeki ateşkesin ikinci aşaması, geçen yıl Ekim ayında Trump tarafından açıklanan 20 maddelik plana uygun olarak, Gazze'deki geçici yönetimin, başkanlığını bizzat Trump'ın yapacağı bir "Barış Kurulu" tarafından denetlenmesini öngörüyor.
ABD Başkanı Trump, Dışişleri Bakanı Rubio, damadı Kushner, ABD Özel Temsilcisi Steve Witkoff ve eski İngiltere Başbakanı Tony Blair'i, Kurul'un kurucu üyeleri olarak atamış, Hindistan kökenli ABD'li iş adamı ve Dünya Bankası Başkanı Ajay Banga, ABD yatırım fonu Apollo Global'in başkanı Marc Rowan ve Trump'ın ulusal güvenlik danışman yardımcısı Robert Gabriel de kurucu üyeliğe seçilmişti.
Cumartesi günü yapılan açıklamada ise, "Barış Kurulu"na atanan isimler arasında Arjantin Cumhurbaşkanı Javier Milei ile Kanada Başbakanı Mark Carney'in de olduğu, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi'nin de söz konusu kurula davet edildiği aktarıldı.
Gazze Ulusal İdare Kurulu:
Gazze'deki sivil toplum üyelerinden oluşacak Ulusal İdare Kurulu, teknokratlardan oluşuyor.
15 üye arasında Hamas bağlantılı kişi bulunmuyor.
Kurulun başkanlığı için, Filistin Yönetimi'nde (PA) planlama bakan yardımcılığı yapmış bir isim olan Ali Shaath seçildi.
Yürütme Kurulu:
İsrail'in tartışmalı bulduğu bu kurulun, Gazze'de etkin bir yönetim yapılabilmesi için oluşturulduğu kaydediliyor.
Beyaz Saray aşağıdaki isimlerin kurulda bulunduğunu doğruladı:
- Steve Witkoff - Trump'ın Ortadoğu temsilcisi
- Jared Kushner - Trump'ın damadı ve danışmanı
- Tony Blair - Eski İngiltere Başbakanı
- Marc Rowan - Amerikalı milyarder iş insanı
- Nickolay Mladenov - Bulgar diplomat
- Sigrid Kaag - BM Gazze insani yardım koordinatörü
- Hakan Fidan - Türk Dışişleri Bakanı
- Ali Al-Thawadi - Katarlı diplomat
- General Hassan Rashad - Mısır istihbarat teşkilatı direktörü
- Reem Al-Hashimy - Birleşik Arap Emirlikleri bakanı
- Yakir Gabay - İsrailli milyarder iş insanı
Barış Kurulu:
Beyaz Saray'dan yapılan açıklamaya göre bu kurul, Trump'ın planını hayata geçirmede, stratejik denetim sağlamada ve uluslararası kaynakları harekete geçirmede rol oynayacak.
Nihai liste henüz netleşmedi ancak ABD'li yetkililer BBC'ye, kalıcı üyeliğin maliyetinin bir milyar dolar olacağını söyledi.
İlk üç yıllık üyelik içinse herhangi bir ödeme yapılması zorunlu olmayacak.
ABD'li yetkililer toplanacak miktarın Gazze'nin yeniden inşasında kullanılacağını savunuyor.
Trump'ın toplam 60 ülkeye davet gönderdiği bildiriliyor. Reuters haber ajansı, bazı ülkelerin davete yanıt verme konusunda acele etmek istemediğini, kurulun Birleşmiş Milletler'in yapısına etkisi konusunda endişeleri olduğunu aktarıyor.
Yönetim Kurulu'ndaki bazı isimler aynı zamanda Barış Kurulu'nda da yer alıyor:
- ABD Başkanı Donald Trump
- ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio
- Steve Witkoff - Trump'ın Ortadoğu temsilcisi
- Jared Kushner - Trump'ın damadı ve danışmanı
- Tony Blair - Eski İngiltere Başbakanı
- Marc Rowan - Milyarder ABD'li iş insanı
- Ajay Banga - Dünya Bankası Başkanı
- Robert Gabriel - Trump'ın Ulusal Güvenlik Konseyi'nde yer alıyor
Hakan Fidan Eylül 2025'te New York'ta gazetecilerin sorularını yanıtlıyor.
Bu kurul için davet aldığını söyleyen bazı liderler şöyle:
- Arnavutluk Başbakanı Edi Rama
- Arjantin Cumhurbaşkanı Javier Milei
- Brezilya Cumhurbaşkanı Luiz Inacio Lula da Silva
- Kanada Başbakanı Mark Carney
- Kıbrıs Cumhurbaşkanı Nikos Christodoulides
- Mısır Cumhurbaşkanı Abdel Fattah al-Sisi
- Macaristan Başbakanı Viktor Orban
- Hindistan Başbakanı Narendra Modi
- İtalya Başbakanı Giorgia Meloni
- Ürdün Kralı II. Abdullah
- Pakistan Başbakanı Şehbaz Şerif
- Paraguay Cumhurbaşkanı Santiago Pena
- Romanya Cumhurbaşkanı Nikos Dan
- Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan
BM ne diyor?
Reuters haber ajansına konuşan bir diplomat, kurul için "Bu, BM tüzüğünün temel ilkelerini hiçe sayan bir 'Trump Birleşmiş Milletleri'" ifadesini kullandı.
Yine ajansın konuştuğu üç Batılı diplomat daha, hayata geçmesi halinde, kurulun Birleşmiş Milletlerin etkisini baltalayacak gibi göründüğünü söyledi.
Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres'in sözcüsüyse, ABD'nin Barış Kurulu taslağı hakkındaki soruya cevaben, genel sekreterin, "Üye Devletlerin farklı gruplarda bir araya gelmekte özgür olduğuna inandığını" aktardı.
