ABD Başkanı Donald Trump, İran ile yürütülen doğrudan müzakerelere ilişkin önemli açıklamalarda bulundu. Trump, İran'ın, ABD'nin nükleer şartını kesin bir şekilde kabul ettiğini duyurdu.
'İRAN BİR ANLAŞMA YAPMAK İSTİYOR'
İran'ın bir anlaşma yapmak istediğini vurgulayan ABD Başkanı Trump, "İran bir anlaşma yapmak istiyor. Onlarla çok iyi bir şekilde görüşüyoruz. Nükleer silahların ortadan kalkması gerekiyor. Bu çok önemli bir faktör ve İran, iki ay önce yapmaya yanaşmadığı adımları bugün atmaya hazır." dedi.
'İRAN, NÜKLEER SİLAH SAHİBİ OLMAMAYI ÇOK KESİN BİR ŞEKİLDE KABUL ETTİ'
Tahran yönetiminin nükleer silah konusundaki şartlarını kabul ettiğini söyleyen Trump, "İran, nükleer silah sahibi olmamayı çok kesin bir şekilde kabul etti. Ayrıca yer altındaki nükleer maddeleri de bize teslim etmeyi kabul ettiler." dedi.
ANLAŞMAYA VARILMAZSA SALDIRILAR YENİDEN BAŞLAYACAK
ABD Başkanı Donald Trump, İran ile ateşkesin uzatılmasının gerekli olup olmadığı konusunda emin olmadığını ifade etti. Trump, İran ile bir anlaşmaya varılmaması halinde çatışmaların yeniden başlayacağını söyledi.
Pakistan'ın başkenti İslamabad'daki doğrudan müzakerelerde anlaşma sağlanamamasının ardından ABD ordusunun Hürmüz Boğazı’nda uyguladığı ablukaya da değinerek, "Donanmamız inanılmaz. Hiçbir gemi buraya girmeyi aklından bile geçirmiyor. Hiçbir gemi donanmamızı geçemiyor" dedi.
Başkan Trump, İran ile pek çok konuda anlaşmaya vardıklarını ve olumlu haberlerin geleceğini ifade ederek sözlerini noktaladı.
Türkiye ve bölge ülkeleriyle İran temasları
ABD Başkanı Trump, İran gündemini Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve diğer bölge liderleriyle ne şekilde görüştüklerine yönelik soruya, "Bölgedeki tüm liderlerle konuşuyoruz, birçok başlığı görüşüyoruz, İran'la bir anlaşma yapmaya yakınız." yanıtını verdi.
İsrail-Lübnan anlaşmasına Hizbullah da dahil olacak
Öte yandan Trump, İsrail ile Lübnan arasında bu gece yarısı başlaması beklenen 10 günlük geçici ateşkes konusuna da değindi.
Lübnan Cumhurbaşkanı Joseph Avn ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile çok iyi birer telefon görüşmesi yaptığını anlatan Trump, "İsrail ile Lübnan (liderleri) gelecek hafta ya da sonraki hafta Beyaz Saray’da bir araya gelecek, bence bir anlaşma yapmaya çok yakınız. Bu anlaşmada Hizbullah ile ilgili konular da ele alınacak." değerlendirmesini yaptı.
Trump, Hizbullah'ın ateşkesin bir parçası olup olmadığıyla ilgili soruya net bir ifadeyle, "İsrail-Lübnan ateşkes anlaşması Hizbullah'ı da kapsayacak. Onların da anlaşmaya uyacaklarını düşünüyorum." yanıtını verdi.
Doğru bir zamanda Lübnan'ı ziyaret edeceğini dile getiren ABD Başkanı, bugüne kadar 9 savaşı sona erdirdiğini ve İsrail-Lübnan savaşı ile bu sayının 10 olacağını savundu.
İran: ABD'nin Hürmüz'deki abluka girişimi saldırganlık eylemidir
İran'ın Birleşmiş Milletler (BM) Daimi Temsilcisi Amir Said İravani, ABD'nin Hürmüz Boğazı'ndaki deniz ablukası girişiminin hukuka aykırı açık bir saldırganlık eylemi olduğunu söyledi.
İravani, Hürmüz Boğazı'nda seyrüsefer özgürlüğü sağlanmasına ilişkin karar tasarısının 7 Nisan'da BM Güvenlik Konseyinde veto edilmesini tartışmak için toplanan BM Genel Kurulu'nda konuştu.
Rusya ve Çin'in Hürmüz Boğazı için hazırlanan karar tasarısını BMGK oylamasında veto etmesine ilişkin "Haklı ve gerekliydi." yorumunu yapan İravani, tasarının, ABD ve İsrail'in 28 Şubat'ta İran'a karşı başlattığı saldırıları göz ardı ettiğine işaret etti.
İravani, "Bu metnin kabul edilmesi tehlikeli bir emsal teşkil edecekti, kıyı devletlerinin egemenlik haklarını aşındıracak, BM Şartı'nı zayıflatacak ve (savaşın) tırmanma riskini artıracaktı." dedi.
İran'ın, uluslararası hukuka uygun olarak, askeri amaçlı kullanımı önlemek için Hürmüz Boğazı'ndan geçişlerle ilgili tedbirleri uygulamaya koyduğunu savunan İravani, ABD'nin Hürmüz Boğazı'ndaki deniz ablukası girişimini de hukuka aykırı olarak nitelendirdi.
İravani, "ABD tarafından ilan edilen deniz ablukası, İran'ın egemenliğinin ve toprak bütünlüğünün ciddi bir ihlalini oluşturmaktadır. Bu, BM Şartı ve uluslararası hukuk uyarınca açık bir saldırganlık eylemi teşkil etmektedir." diye konuştu.
ABD’nin, bölgesel ve uluslararası barış ve güvenliğe etkisi de dahil olmak üzere bu ablukasının tüm sonuçlarından tam olarak sorumlu tutulması gerektiği çağrısı yapan İravani, Hürmüz Boğazı'nda ve bölgede sürdürülebilir istikrarın ancak saldırganlığın sona ermesi ve İran'ın meşru hak ve çıkarlarına tam saygı gösterilmesiyle sağlanabileceğine işaret etti.
İravani, bölgedeki savaşın sona erdirilmesi için her türlü diplomatik çabayı da desteklediklerini ifade ederek, bu konuda Pakistan, Türkiye, Mısır ve Suudi Arabistan’ın yanı sıra Çin ve Rusya'nın çabalarını da memnuniyetle karşıladıklarını kaydetti.
"ABD'nin diplomasiye defalarca ihanet etmesinden kaynaklanan derin güvensizliğimize rağmen, yine de iyi niyetle müzakerelere girdik ve temkinli bir iyimserlik içindeyiz." diyen İravani, bölgede saldırganlıktan uzak, adil ve kalıcı bir barış tesis edilmesi gerektiğini vurguladı.
İravani, "ABD'nin rasyonel ve yapıcı bir yaklaşım benimsemesi ve uluslararası hukuka aykırı taleplerde bulunmaktan kaçınması halinde, bu müzakerelerin anlamlı bir sonuca ulaşabileceğine inanıyoruz." ifadesini kullandı.
İsrail ve Lübnan ateşkes ilan etti
ABD Başkanı Donald Trump, İsrail ve Lübnan ateşkes ilan ettiğini duyurdu. Trump, "Liderler 10 günlük ateşkesi kabul etti" dedi.
AB'ye ortak İsrail .çağrısı
Aralarında uluslararası insan hakları kuruluşları, insani yardım örgütleri ve sendikaların da bulunduğu 64 kuruluş, Avrupa Birliği (AB) yönetimine hitaben ortak mektup yayımladı.
Mektupta, İsrail ile ilişkiler konusunda somut adımlar atılması istenirken, yaptırımların gecikmeden uygulanması çağrısı yapıldı.Aralarında uluslararası insan hakları kuruluşları, insani yardım örgütleri ve sendikaların da bulunduğu 64 kuruluş, Avrupa Birliği (AB) yönetimine hitaben ortak mektup yayımladı.
Mektupta, İsrail ile ilişkiler konusunda somut adımlar atılması istenirken, yaptırımların gecikmeden uygulanması çağrısı yapıldı.
AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas ile üye ülkelerin dışişleri bakanlarına gönderilen mektup, Brüksel’de yeni bir tartışmanın fitilini ateşledi.
YAPTIRIM ÇAĞRISI GELDİ
Kuruluşlar, AB’nin Eylül 2025’te gündeme gelen ancak henüz uygulanmayan yaptırımları hayata geçirmesini talep etti. Bu kapsamda, AB-İsrail Ortaklık Anlaşması’nın askıya alınması, İsrail’e yönelik silah transferleri ile transit geçişlerin durdurulması çağrısı yapıldı.
Mektupta, Haziran 2025’te AB’nin İsrail’in anlaşmanın 2. maddesini ihlal ettiğini tespit ettiği hatırlatıldı. Söz konusu maddede insan hakları ve demokratik ilkelerin anlaşmanın temel unsurları arasında yer aldığı vurgulandı.
GAZZE VE LÜBNAN VURGUSU
Mektupta, İsrail’in Gazze’de uluslararası yargı kararlarına uymadığı savunuldu. Bölgede ağır ihlallerin sürdüğü belirtilirken, ilan edilen ateşkese rağmen can kayıplarının devam ettiği ve insani yardım kuruluşlarının faaliyet alanlarının kısıtlandığı ifade edildi.
Lübnan’da ise İsrail’in askeri operasyonları nedeniyle geniş çaplı yerinden edilmelerin yaşandığı, sivil altyapı ile sağlık tesislerinin hedef alındığı öne sürüldü.
“AB AÇIKLAMALARI SONUÇ VERMEDİ”
Kuruluşlar, AB’nin uzun süredir İsrail politikalarına ilişkin yaptığı açıklamaların somut sonuç doğurmadığını belirtti. Bazı üye ülkelerin kısıtlama girişimlerine rağmen ortak karar mekanizmasının işlemediği savunuldu.
AB Konseyi’nde, AB-İsrail Ortaklık Anlaşması’nın ticari hükümlerinin askıya alınmasına yönelik gerekli çoğunluğun sağlanamadığına dikkat çekildi.
“HUKUKİ YÜKÜMLÜLÜK” MESAJI
Mektupta, İsrail’e yönelik silah, mühimmat, ekipman ve çift kullanımlı ürün transferlerinin derhal askıya alınması gerektiği belirtildi. Bunun siyasi tercih değil, uluslararası hukuk ve AB düzenlemeleri kapsamında bir yükümlülük olduğu ifade edildi.
Toplam 15 uluslararası ve 49 ülke bazlı kuruluşun imza attığı mektup, AB içinde İsrail politikasına ilişkin baskının arttığını ortaya koydu.
ABD, ablukanın devam edeceğini duyurdu
ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth, İran'a yönelik ablukaya ilişkin, "Hürmüz Boğazı'ndaki ablukayı sürdüreceğiz. İran yanlış bir tercih yaparsa enerji tesislerini vuracağız" dedi.
Hegseth, donanmanın Hürmüz Boğazı’ndaki trafiği kontrol ettiğini ve gücünün 'yüz 10’undan azını' kullanarak ablukayı uyguladığını söyledi. İran’ın Dini Lideri Hamaney’in hayatta olduğu ancak yaralandığına inanıldığını iddia eden Hegseth, ateşkesin 22 Nisan'da sona erecek olması nedeniyle İran'ın ‘ateşkesi sürdürme motivasyonunun çok yüksek’ olduğunu belirtti.
ABD Genelkurmay Başkanı General Dan Caine ise ablukanın milliyetine bakılmaksızın İran limanlarına gelen ve giden tüm gemiler için geçerli olduğunu dile getirdi. Caine, ordunun İran petrolü taşıyan ya da İran'a destek sağlayan gemileri 'aktif olarak takip edeceğini' vurguladı.
