İran'a yönelik ABD ile ortak bombardımanı sürdüren İsrail, aynı zamanda Lübnan'ı hedef alan saldırılarının şiddetini yoğunlaştırdı. İsrail, Beyrut'un güneyini "Gazze gibi yerle bir edeceklerini" duyurdu.
İsrail ordusu bugün Lübnan'ın başkenti Beyrut'un güneyindeki mahallelerin sakinlerine "Hayatınızı kurtarın, evlerinizi derhal boşaltın" diyerek acil tahliye uyarısı yaptı.
Tahliye emrinin verildiği bölgeler, Beyrut havalimanına yakın ve "Hizbullah'ın kaleleri" olarak nitelendiriliyor.
İsrail'in yüz binlerce kişinin yaşadığı mahallelere yaptığı saldırı uyarısının yol açtığı panik, başkentte trafiğin kitlenmesine yol açarken, yaşanan kaosun tahliyeleri zorlaştırdığı bildiriliyor.
Beyrut'un güneyine "Gazze'ye benzer yıkım" tehdidi
İsrail'in aşırı sağcı Maliye Bakanı Bezalel Smotrich, "Hizbullah'ın kalesi olarak" nitelendirdiği Beyrut'un güneyinin, "Gazze'ye benzer bir yıkıma maruz kalacağını" söyledi.
Smotrich, "Hizbullah bir hata yaptı ve bunun bedelini ağır ödeyecek. İran'da ahtapotun kafasına vuruyoruz ve aynı zamanda Hizbullah'ın kolunu da keseceğiz" dedi.
İran'ın dinî lideri Ali Hamaney'in ABD ve İsrail saldırıları sonucunda öldürülmesi, hafta başında İsrail ile Hizbullah arasında yeni bir savaşın fitilini de ateşlemişti.
Hizbullah milisleri, Pazartesi günü İsrail'i füze ve insansız hava araçlarıyla hedef almış, bunun Hamaney'in öldürülmesine misilleme olduğunu açıklamıştı.
Bunu, İsrail'in Lübnan'ın bir çok farklı bölgesini hedef alan hava saldırıları izledi.
İsrail, tahliyesini istediği bölgeleri genişletiyor
Pazartesi günü itibarıyla Lübnan'ın doğusu ve güneyindeki bölgeleri hedef alan İsrail ordusu, dün de Beyrut'un güneyinde yer alan, ağırlıklı olarak Şii Müslümanların yaşadığı Dahiye bölgesine hava saldırıları düzenledi.
İsrail ordusunun tahliye emirleriyle Lübnanlılardan terk etmelerini istediği bölgeler gün geçtikçe büyüyor.
Bugün yapılan tahliye uyarısı ilk kez çok geniş bir bölgeyi, Lübnan'ın başkentinin büyük bir bölümünü kapsıyor.
Beyrut'un Burc el Baracne ve Hadath sakinlerine, Beyrut-Şam karayolu üzerinden Lübnan Dağı'na doğru doğuya gitmeleri gerektiğini bildirdi. Haret Hreik ve Chiyah sakinlerine ise iki seçenek sunuldu. Ya Beyrut-Trablus karayolu üzerinde kuzeye Trablus'a, ya da Metn otoyolu üzerinden doğuya, Lübnan Dağı'na doğru gidebilecekleri belirtildi.
Daha önceki tahliye uyarıları daha küçük bölgelerle sınırlı tutulmuştu.
İsrail'in Lübnan'daki hedefi ne?
İsrail önceki gün, güney Lübnan'da bir tampon bölge oluşturmak için harekete geçtiğini duyurdu.
Savunma Bakanı Israel Katz, İsrail ordusuna "Sınırdan İsrail'e saldırıları önlemek amacıyla Lübnan'da ek stratejik mevzilere ilerleme ve kontrol altına alma" talimatını verdi.
İsrail ordusunun bunun üzerine güney Lübnan'daki çeşitli mevzilere konuşlandığı bildirildi.
İsrail ile Hizbullah arasındaki son savaş, Kasım 2024'te bir ateşkesle sona ermişti.
Ancak İsrail, ateşkes sonrasında düzenlediği saldırılarla bu anlaşmayı birçok kez ihlal ederek, Lübnan'ın sınır köy ve kasabalarında büyük tahribata ve yıkıma yol açtı. Daha önce buldozerlerle, halkın yaşam kaynağı olan meyve ve zeytin ağaçları da sökülmüştü.
Uzmanlara göre İsrail bu hamleleriyle zaten Lübnan'da istediği tampon bölgenin zeminini hazırlamıştı.
Üstelik savaş sırasında evlerinden kaçan, sınır bölgelerinin çoğu sakini, ateşkesten sonra köylerine dönemedi. Çünkü Lübnan'ın yeniden inşası için sağlanacak uluslararası mali destek için Hizbullah'ın silahsızlandırılması şart koşuldu.
Uluslararası Kriz Grubu'nun (ICG) Lübnan uzmanı David Wood, İsrail'in, 2024 yılındaki ateşkesten bu yana Lübnan'ın güneyindeki sınır boyunca "girilemez" hâle getirdiği tampon bölgeleri fiilen oluşturduğuna işaret ediyor.
1982'den 2000 yılına kadar İsrail, Lübnan topraklarının içinde 10-20 kilometre derinliğinde bir alanı işgal ediyordu, daha sonra çekilmek zorunda kalmıştı.
Lübnanlı askeri yetkililer, İsrail'in şimde de benzer büyüklükte bir bölgeyi kontrolü altına almak istediğinden endişe duyuyor.
İsrail'in güney Lübnan'daki ilerleyişi, sınırdan yaklaşık 30 kilometre uzanan geniş bir bölgenin sakinlerine tahliye emirleri vermesi, endişeleri daha da arttırıyor.
Atlantik Konseyi'nden analist Nicholas Blanford'a göre İsrail bu adımlarıyla fiilen oluşturduğu tampon bölgeyi daha da genişletmek istiyor.
Ancak Lübnan uzmanı David Wood, İsrail için tampon bölgeyi daha da genişletmenin riskler içerdiği konusunda uyarıyor.
Wood, "İsrail ordusu Lübnan'ın içine ne kadar ilerlerse, gerilla tarzı direnişle karşılaşma riski o kadar artar. Bu direniş Hizbullah tarafından olabilir, mevcut diğer silahlı gruplar tarafından olabilir ve henüz var olmayan silahlı gruplar tarafından da olabilir" dedi.
İsrail'in 2024'teki ateşkes öncesindeki saldırılarından ağır darbe alan Hizbullah, bir yılı aşkın süredir İsrail ordusu ile doğrudan silahlı çatışmaya girmekten kaçınıyordu.
Ancak Hizbullah lideri Naim Kasım, Çarşamba günü "itidalli politika geçmişte kaldı" diyerek "artık İsrail ile savaşta olduklarını" ilan etti.
Analist Nicholas Blanford, İsrail'in oluşturmak istediği tampon bölgenin Hizbullah ile İsrail arasında başlayan yeni savaşta çatışmalara sahne olacak cephelerden sadece biri olduğu görüşünde.
Bu arada Lübnan Sağlık Bakanlığı, İsrail'in Pazartesi gününden itibaren başlattığı saldırılarda 102 kişinin hayatını kaybettiğini, 638 kişinin de yaralandığını duyurdu.
