İran'da devlete ait Press TV, "üst düzey bir yetkiliye" atıfla, ABD'nin savaşı sona erdirmeye yönelik olarak sunduğu teklifi İran'ın reddettiğini bildirdi.
Press TV yetkiliyle ilgili detay vermedi ancak, "İran, savaşı bitirmeye karar verdiğinde ve kendi koşulları karşılandığında sona erdirecektir" sözlerini aktardı.
İranlı yetkililer bundan önce defalarca yalnızca bir ateşkes değil, savaşın tamamen sona ermesini istediklerini söylemişti.
Resmi kaynaklardan açıklama olmamasına rağmen ABD ve İsrail medyasında Trump'ın savaşı sonlandırmak için Pakistan aracılığıyla İran'a 15 maddelik bir teklif sunduğu haberleri çıkmıştı.
Press TV'ye göre İranlı yetkili, Tahran'ın bu teklifi "aşırı" bulduğunu söyledi ve savaşın sona erdirilmesi için beş koşul sıraladı.
Düşman tarafından gerçekleştirilen "saldırı ve suikastların" tamamen durdurulması,
Savaşın İslam Cumhuriyeti'ne yeniden dayatılmamasını güvence altına alacak somut mekanizmaların oluşturulması,
Savaş tazminatlarının ve giderlerinin garanti altına alınmış ve açıkça tanımlanmış biçimde ödenmesi,
Savaşın tüm cephelerde ve bölgedeki tüm direniş grupları için sona erdirilmesi,
İran'ın Hürmüz Boğazı üzerinde egemenlik yetkisini kullanma hakkına ilişkin uluslararası tanıma ve güvence.
Press TV, Washington'un çeşitli diplomatik kanallar üzerinden görüşmeler yürüttüğünü, ancak Tahran'ın önerileri "aşırı" olarak değerlendirdiğini aktarıyor.
****** ******
Hürmüz Boğazı'nda yetki kimde?
Paul Adams - BBC Diplomasi Muhabiri
İran, Hürmüz Boğazı üzerindeki egemenlik iddiasının "doğal ve yasal hakkı" olduğunu öne sürse de, hiçbir ülke Hürmüz Boğazı üzerinde tek başına yetkiye sahip değil.
Uluslararası hukuka göre, boğaz ortak bir su yolu ve hem İran hem de Umman, kendi kıyı şeridinden itibaren 12 deniz mili genişliğinde karasuları haklarını iddia ediyor.
BM Deniz Hukuku Sözleşmesi'ne göre, gemiler "transit geçiş" hakkına sahiptir ve kıyı devletleri tarafından engellenemez.
Hürmüz Boğazı'ndan geçen gemiler tarafından genellikle kullanılan iki ana nakliye koridoru, çoğunlukla derinliklerin daha elverişli olduğu Umman karasularından geçiyor.
Ancak, boğazın en dar noktası (21 deniz mili) her iki tarafında kısa bir mesafe için İran karasularına giriyor.
Tahran'da 24 - 25 Mart gecesi de hava saldırıları sürdü.
ABD'nin ateşkes teklifi
Bundan önce Reuters haber ajansına konuşan İranlı üst düzey bir yetkili, ABD yönetiminin Pakistan aracılığıyla kendilerine bir teklif ilettiğini doğrulamıştı.
Ateşkes görüşmelerinin Pakistan veya Türkiye'de yapılabileceğini söyleyen İranlı yetkili, kendilerine iletilen teklifin 15 maddelik plan olup olmadığını doğrulamadı.
Tahran yönetimi resmi açıklamalarda Washington ile görüşme iddiasını kabul etmiyordu.
ABD medyası, 24 Mart'ta, Pakistan aracılığıyla İran'a 15 maddelik bir plan sunulduğunu yazdı.
Associated Press haber ajansı, iki Pakistanlı yetkiliye atıfta bulunarak, ABD'nin 15 maddelik planını İran yönetimine ulaştırdığını doğruladı.
Haberlere göre İran'ın uranyum zenginleştirme programından tamamen vazgeçmesi karşılığında, yaptırımların kaldırılması önerisi yer alıyor.
ABD Başkanı Donald Trump, 24 Mart'ta Beyaz Saray'da yaptığı konuşmada, "Doğru insanlarla konuşuyoruz ve anlaşma yapmaya çok istekliler" demişti.
Trump İran'ın nükleer silah programının sonlandırılması talebini de kabul ettiğini iddia etti.
İran'ın İslamabad Büyükelçisi Rıza Emiri Mukaddem ise, iki ülke arasında direkt ya da dolaylı bir şekilde görüşme yapılmadığını söyledi.
Ancak Pakistan'ın Tahran ve Washington arasında diyalog ortamı yaratmak için çalıştığını doğruladı.
Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, 24 Mart günü yaptığı açıklamada, İslamabad'ın her türlü görüşmeye ev sahipliği yapmaya hazır olduğunu söylemişti.
İran ordusu, ABD ile görüşme iddiaları hakkında "Siz kendinizle müzakere ediyorsunuz" dedi.
Ordu Sözcüsü Ebrahim Zolfaghari, "Yenilginizi bir anlaşma olarak adlandırmayın" ifadelerini kullandı.
Bölgedeki askeri hareketlilik
Müzakere olasılığıya eş zamanlı olarak bölgeye yeni bir asker sevkiyatına ilişkin de haberler yer alıyor.
İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf, ülkesinin "bölgedeki tüm ABD hareketlerini yakından izlediğini" söyledi.
Kalibaf sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, "Topraklarımızı savunma kararlılığımızı sınamayın" ifadelerini kullandı.
BBC'nin ABD yayın ortağı CBS News, ABD'deki 82. Hava İndirme Tümeni'nden birliklerin bölgeye gönderilmesinin beklendiğini bildiriyor.
Tahran'da halk hava saldırılarında kırılmamaları için pencereleri bantlıyor. 25 Mart 2026
Hürmüz Boğazı'nda son gelişmeler neler?
Hürmüz Boğazı'nın dünya enerji piyasasına yarattığı baskı 28 Şubat'ta başlayan savaşta İran adına koz olmayı sürdürüyor.
İran yönetimi 25 Mart'ta, düşman olmayan ülkelerin boğazdan geçebileceklerini duyurdu.
Çin, Hindistan ve Pakistan'a ait gemilerin buradan geçtiği biliniyor.
İran'ın yalanlamasına karşın Beyaz Saray'dan yapılan müzakere açıklamalarıyla petrol fiyatları 25 Mart Çarşamba günü Asya piyasalarında sert düşüş gösterdi.
