İran ile ABD ve İsrail arasında devam eden savaş 27. gününde.Taraflardan karşılıklı açıklamalar gelmeye devam ediyor. ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın müzakere ve anlaşma arayışında olduğunu savunurken, İran basını ise ülkenin hava savunma sistemlerinin ABD ve İsrail’e ait çok sayıda İHA, füze ve savaş uçağını hedef aldığını öne sürdü. Öte yandan İran medyasında yer alan haberlerde, olası yeni saldırılara karşı bölgedeki bazı enerji altyapılarının da Tahran’ın misilleme hedefleri arasında bulunduğu iddia edildi.
Bugün yaşanan gelişmeler şöyle:
İran Dışişleri Bakanı Arakçi: Arabulucular aracılığıyla mesaj var, ancak bu ABD ile müzakere demek değildir
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, "Tahran’ın dost ülkeler üzerinden arabulucularla temas kurduğunu ve ABD’nin Tahran’a çeşitli aracı ülkeler üzerinden mesaj gönderdiğini" belirterek, "Arabulucular aracılığıyla mesaj alışverişi, ABD ile müzakere demek değildir" dedi. Abbas Arakçi, dün yaptığı açıklamada, "ABD’nin Tahran’a çeşitli aracı ülkeler üzerinden mesaj gönderdiğini, ancak bunun müzakere anlamına gelmediğini" belirterek, "Arabulucular aracılığıyla mesaj alışverişi, ABD ile müzakere demek değildir” dedi.
İran’ın üst düzey yetkililerinin iletilen önerileri incelediğini kaydeden Arakçi, "Tahran’ın, Washington ile görüşme yapma niyetinin bulunmadığını" ifade etti. Arakçi, "bölgede yer alan ülkeleri, ABD’den ve İran’a yönelik ABD saldırganlığı olarak nitelendirdiği durumlardan uzak durmaya" çağırdı. Arakçi, "Bunu kınamadılar bile. Beklenen en azından sözlü bir kınama olurdu. Mesajımız, kendilerini bu durumlardan ayırmaları gerektiğidir" diye konuştu. Arakçi ayrıca, "İran’ın bölge ülkelerini uyardığını ancak bu çağrıların ciddiye alınmadığını" dile getirdi.
İsrail: ‘Hürmüz’ü kapatan komutanı öldürdük'
İsrail basını, İran'a karşı gerçekleştirilen saldırılarda bir üst düzey kişinin daha öldürüldüğünü öne sürdü. Buna göre Hürmüz Boğazı'nın kapatılmasında sorumlu kişilerden biri olarak görülen İran Devrim Muhafızları Ordusu Deniz Kuvvetleri Komutanı Ali Rıza Tengsiri'nin hava saldırısında öldüğü iddia edildi. İranlı yetkililer konuya dair henüz açıklama yapmadı
BAE: Başkent Abu Dabi’de engellenen füzenin şarapnelleri 2 kişinin ölümüne neden oldu
Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), İran'dan ateşlenen ve hava savunma sistemleri tarafından engellenen füzenin şarapnellerinin isabet ettiği 2 kişinin hayatını kaybettiğini bildirdi. Abu Dabi Medya Ofisi'nden yapılan yazılı açıklamada, saldırıya ilişkin bilgi verildi. İran'dan gönderilen füzenin BAE hava savunma sistemlerince başkent Abu Dabi'de engellenirken düşen şarapnellerin 2 kişinin yaşamını yitirmesine ve 3 kişinin yaralanmasına neden olduğu kaydedildi. Ölen ve yaralananların kimliğine ilişkin henüz bilgi paylaşılmadı. Açıklamada ayrıca şarapnel parçalarının çok sayıda aracın hasar görmesine yol açtığı aktarıldı.
Beyaz Saray Sözcüsü Leavitt: ABD Başkanı Trump, blöf yapmaz, İran’a karşı harekete hazır
Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt, dünkü basın brifinginde, müzakereler sonunda İran'ın anlaşmayı reddetmesi haliyle ilgili, "ABD Başkanı Donald Trump, blöf yapmaz ve cehennemi serbest bırakmaya hazırdır" dedi. Bu noktadan sonra yaşanacak şiddetin sorumluluğunun İran’a ait olacağını savunan Leavitt, "Tahran’ın, zaten yenildiğini anlamayı reddettiğini ve anlaşmaya yanaşmadığını" ifade etti. ABD’nin İran’la savaşı sona erdirmeye yönelik kimlerle temas yürüttüğüne ilişkin soruları yanıtlamayan Leavitt, "Bu müzakerelerin ve devam eden görüşmelerin ayrıntılarına girmeyeceğiz. Bunlar son derece hassas diplomatik temaslar" diye konuştu.
Leavitt, "28 Şubat’ta başladığını belirttiği savaşın dört ila altı hafta sürmesinin öngörüldüğünü, sürecin planlandığı şekilde ilerlediğini" kaydetti. ABD operasyonlarının belirlenen takvimin önünde gittiğini dile getiren Leavitt, "Başından beri Trump ve Pentagon, bu görevin yaklaşık dört ila altı hafta süreceğini öngörmüştü. Yirmi beşinci günde dünyanın gördüğü en güçlü ordu takvimin önünde ilerliyor ve olağanüstü bir performans sergiliyor" ifadelerini kullandı. "Destansı Öfke Operasyonu (Operation Epic Fury)" adı verilen askeri harekatın hedeflerine ulaşmaya yakın olduklarını savunan Leavitt, operasyonun kesintisiz sürdüğünü söyledi.
WSJ: Trump, ABD-İsrail ile İran arasındaki savaşı hızla bitirmek istiyor
ABD Başkanı Donald Trump'ın, yakınındaki yetkililere ABD-İsrail ile İran arasındaki savaşı daha önce belirtilen 4 ila 6 haftalık plana uyarak hızla bitirmek istediğini söylediği iddia edildi. Wall Street Journal'ın (WSJ) haberine göre, ismi paylaşılmayan konuyla ilgili bilgi sahibi kaynaklar, Trump'ın yakınındaki yetkililere İran'a saldırıların son aşamalarında olduğunu söylediğini aktardı. Kaynaklar, Trump'ın, İran'a saldırılar nedeniyle ülke içindeki yaklaşan ara seçimler, düzensiz göçmenler gibi konulardan dikkatinin dağıldığını düşündüğünü belirtti. ABD Başkanı'nın İsrail ile İran'a yönelik saldırılar ve İran'ın misillemelerle gelişen süreçte daha önce belirtilen 4 ila 6 haftalık plana uyulması talimatı verdiğini ifade eden kaynaklar, Trump'ın savaşı "hızla, gelecek haftalarda bitirmeyi" istediğini yakınındaki yetkililere söylediğini ileri sürdü.
Öte yandan, kaynaklar, Trump'ın, ABD'nin İran'ın petrolünün bir kısmına erişim sağlamasını varılacak herhangi bir anlaşmanın parçası yapma fikrini danışmanlarına sunduğunu ancak bu konuda henüz bir plan olmadığını iddia etti. Kaynaklar, Trump'ın saldırılar konusundaki kararlarını tahmin etmenin zor olduğunu belirtti.
ABD Kongresi'nde kara harekatı gerilimi
ABD Savunma Bakanlığı (Pentagon) Temsilciler Meclisi Silahlı Kuvvetler Komitesi üyelerini Ortadoğu'ya gönderilen birliklere ilişkin bilgilendirdi. Ancak ABD Basınının iddiasına göre, toplantıdaki gerilim tartışmaya dönüştü. Temsilciler Meclisi üyeleri Pentagon yetkililerine tepki göstererek saldırılara karşı olduklarını belirtti. Aralarında Cumhuriyetçilerin de olduğu milletvekilleri, birliklerin gönderilmesinin nedenine ilişkin bilgilendirme istedi. Ayrıca milletvekilleri Pentagon yetkililerine ABD'nin, askerlerini koruyup koruyamayacağını da sordu.
Cumhuriyetçi Nancy Mace, toplantı sonrası sosyal medyadan yaptığı açıklamada "İran'a kara birliklerinin girmesini hiçbir zaman desteklemeyeceğim hele bu toplantıdan sonra hiç" diye yazdı.
CENTCOM: İran'da 10 binden fazla askeri hedefi vurduk
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), İran'a ait 10 binden fazla askeri hedefin vurulduğunu bildirdi. CENTCOM'un sosyal medya hesabından, CENTCOM Komutanı Amiral Brad Cooper'ın İran'a yönelik saldırılardaki son duruma ilişkin görüntülü mesajı paylaşıldı. "Operasyonun" 4. haftasında olduklarına işaret eden Cooper, askeri hedeflerini gerçekleştirme noktasında planın gerisinde kalmadan hatta ilerisinde olacak şekilde yol aldıklarını söyledi. Cooper, ABD güçlerinin 10 binden fazla askeri hedefi vurduğunu belirterek, "Doğrusu, İran'a ait 10 bininci hedefi yalnızca birkaç saat önce vurduk." dedi. İran savaş gemilerinin on yıllardır bölgesel sularda dolaşarak küresel deniz ticaretini tehdit ettiğini ileri süren Cooper, o günlerin geride kaldığını çünkü İran donanmasının en büyük gemilerinin yüzde 92'sini yok ettiklerini dile getirdi. Bu gemilerin artık denize açılmadığını öne süren Cooper, "Benim operasyonel değerlendirmeme göre, artık bölgede dünya genelinde deniz gücü ve etkisini anlamlı şekilde sergileme yeteneğini yitirmiş durumdalar." diye konuştu. Cooper, İran'ın insansız hava aracı (İHA) ve füze fırlatma oranlarının yüzde 90'ın üzerinde azaldığını, bunun da "İran'ın ABD güçleri ve bölgesel komşulara saldırı yeteneğinin önemli ölçüde azalması" anlamına geldiğini kaydetti.
Trump, İran'ın anlaşma yapmak istediğini ancak bunu açıklamaktan çekindiğini savundu
ABD Başkanı Donald Trump, İran'ın anlaşma yapmak istediğini ancak bunu kamuoyuna açıklamaktan çekindiğini ileri sürdü. Trump, Ulusal Cumhuriyetçi Kongre Komitesinin yıllık bağış toplama etkinliğinde konuşma yaptı. İranlıların müzakere ettiğini ve anlaşma yapmak istediğini savunan Trump, "Bunu söylemekten korkuyorlar. Çünkü, kendi halkları tarafından öldürüleceklerini düşünüyorlar. Ayrıca, bizim tarafımızdan öldürülmekten de korkuyorlar." dedi. Trump, "savaş" yerine "askeri operasyon" kelimesini kullanacağını belirterek, "'Savaş' kelimesini sevmiyorlar. Çünkü bunu kullanmak için onay almanız gerekir. Bu yüzden 'askeri operasyon' diyeceğim. Aslında olan da bu. Buna, askeri yıkım denir." diye konuştu.
Yükselen enerji ve petrol fiyatlarına da değinen Trump, bunların operasyonun "kısa vadeli" etkileri olması nedeniyle kendisi için önemli olmadığını söyledi. Trump, "Yapmamız gereken şey kanseri ortadan kaldırmaktı. Kanseri kesip çıkarmak zorundaydık. Kanser, nükleer silaha sahip İran'dı ve biz onu kesip çıkardık. Şimdi de işini bitireceğiz." dedi. ABD'nin dünyanın en büyük ordusuna sahip olduğunu ve en iyi askeri teçhizatı ürettiğini söyleyen Trump, ABD güçlerinin İran'ın büyük çaplı bir füze saldırısını engellediğini öne sürdü. Trump, "Bir saldırıya uğradık. İran, bizim için çok önemli bir hedefe 100 füze fırlattı. Bazı nedenlerden dolayı bunun ne olduğunu size söylemeyeceğim. Saatte 2 bin mil hızla giden 100 füze, muazzam bir güce ve öneme sahip bu hedefe doğru geliyordu ve bize doğru gelen 100 füzenin tamamı anında vuruldu, havada imha edildi, denize düştü." diye konuştu.
İran medyası: Şu ana kadar ABD ve İsrail'e ait 202 askeri hava aracı hedef alındı
ABD ve İsrail'in saldırılarda kullandığı 202 askeri hava aracının İran hava savunma sistemi tarafından hedef alındığı öne sürüldü. Devrim Muhafızları Ordusuna yakınlığıyla bilinen Fars Haber Ajansı, sosyal medya hesabından konuya ilişkin paylaşımda bulundu. Şu ana kadar MQ-9, Hermes 900, Hermes 450, Orbiter-4 ve Lucas tipi 131 insansız hava aracının (İHA) düşürüldüğü iddia edildi. Seyir füzelerinden AGM-158 JASSM ve Tomahawk tipi 56 füzenin vurulduğu belirtilirken, F-15, F-16, F-18 ve F-35 tipi 7 savaş uçağının hava savunma sistemi tarafından hedef alındığı ileri sürüldü. Yakıt ikmal uçaklarından KC-135 tipi 7 uçağın ve 1 helikopterin de hedef alınan askeri unsurlar arasında olduğu iddia edildi. ABD ve İsrail tarafından söz konusu iddialara ilişkin henüz açıklama yapılmadı.
İran medyası: Suudi Arabistan ve Kuveyt'in stratejik altyapı haritası İran ordusunun masasında
ABD-İsrail ile İran arasındaki savaş sürerken, Suudi Arabistan ve Kuveyt'in stratejik altyapı konumlarının yer aldığı haritanın İran Silahlı Kuvvetlerinin masasında olduğu bildirildi. İran'dan yayın yapan Hemşehri haber sitesi, ismi açıklanmayan İranlı yetkilinin konuya ilişkin değerlendirmelerini aktardı. Açıklamada, "Düşmanca bir adım atılması halinde Kuveyt-Suudi Arabistan ortak petrol bölgesi, Vefre ve Burgan petrol sahaları, El-Zor ve Şuaybe enerji santralleri ile diğer stratejik altyapılar misilleme hedefleri listesinde yer alıyor." ifadeleri kullanıldı. Bu çerçevede, ABD veya İsrail'den gelebilecek herhangi bir stratejik saldırıya karşı İran'ın karşılık vermeye hazır olduğu savunuldu.
ABD VE İRAN ARASINDA MÜZAKERELER OLUYOR MU OLMUYOR MU?
ABD Başkanı Donald Trump, İran'ın çatışmaları sona erdirmek için bir anlaşma yapmaya can attığını söylerken, İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ülkesinin ABD'nin teklifini incelese de çatışmayı yatıştırmak için görüşme yapma niyetinde olmadığına işaret etti.
Arakçi, ABD ile herhangi bir müzakere yapılmadığını, ancak aracılar aracılığıyla çeşitli mesaj alışverişlerinde bulunulduğunu söyledi.
Arakçi devlet televizyonuna yaptığı açıklamada, "Dost ülkelerimiz aracılığıyla iletilen mesajlara, bizim pozisyonumuzu belirtmek veya gerekli uyarıları yapmak suretiyle yanıt vermemiz, müzakere ya da diyalog olarak adlandırılamaz. Bu, sadece dostlarımız aracılığıyla yapılan bir mesaj alışverişi" dedi.
Trump ise Washington'da düzenlenen bir etkinlikte, İranlı liderlerin "müzakere ettiklerini ve bir anlaşma yapmak istediklerini ancak kendi halkları tarafından öldürülmekten korktukları için bunu söylemeye cesaret edemediklerini" söyledi ve "Ayrıca bizim tarafımızdan öldürülmekten de korkuyorlar." dedi.
Trump, ABD'nin İran'da kimlerle müzakere ettiğini ise açıklamadı. ABD ve İsrail'in 28 Şubat'ta İran'a saldırması ve İran'ın İsrail'e ve ABD üsleri bulunan Körfez ülkelerine saldırarak karşılık vermesiyle başlayan çatışmalarda birçok üst düzey yetkili de dahil olmak üzere binlerce kişi hayatını kaybetti.
NETANYAHU KOLTUĞUNU KORUMAYA ÇALIŞIYOR
İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun anketlerde giderek kötüleşen durumu üzerine harekete geçtiği ve hükümetin düşmesini engellemek için yoğun çaba sarfettiği belirtildi. Netanyahu'nun erken seçime gidilmesini önlemek amacıyla 31 Mart'a kadar yeni devlet bütçesini Meclis'ten geçirmek istediği kaydedildi.
İsrail yasalarına göre bütçenin belirtilen tarihe kadar onaylanmaması durumunda 90 gün içinde zorunlu seçime gidilmesi gerekiyor. Savaşın başında Hamaney'in öldürülmesinin ardından Haziran ayında erken seçim yapma fikrini değerlendiren Netanyahu cephesi, İran rejiminin devrilmemesi ve anketlerdeki duraklama nedeniyle stratejisini "zaman kazanma" yönüne çevirdi. Netanyahu, savunma ağırlıklı 225 milyar dolarlık bütçeyi önümüzdeki haftaki son tarihe yetiştirmek için bütçeyi Meclis Finans Komitesi'nden hızla geçirmeye çalışıyor.
Netanyahu'nun meclis çoğunluğunu garantilemek için daha önce hükümetten ayrılan aşırı sağcı ve dindar müttefiklerine yönelik fon aktarımı yoluna gittiği ifade ediliyor. Zorunlu askerlik muafiyeti yasallaşmadığı takdirde bütçeye "hayır" oyu vereceklerini açıklayan Ultra-Ortodoks Şas ve UTJ partilerinin, Netanyahu'nun bu ay dindar okullara yaklaşık 5 milyar Şekel tahsis etmesiyle birliklte geri adım attıkları belirtiliyor.
Kamuoyundaki savaş desteğine rağmen Netanyahu’nun siyasi konumu, 7 Ekim 2023’ten bu yana anketlerde büyük bir değişim göstermiyor. Anketlere göre Likud partisinin sandalye sayısının 34'ten 28'e düşmesi bekleniyor.
“İSRAİL BAZI İRANLI İSİMLERİ HEDEF LİSTESİNDEN ÇIKARDI”
Pakistan'ın ABD'den İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ile Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf'ı hedef almamasını talep etmesinin ardından İsrail, bu isimleri hedef listesinden çıkardı.
Söz konusu bilgiyi aktaran Pakistanlı yetkili, "Bu isimlerin koordinatları İsraillilerin elindeydi ve onları ortadan kaldırmak istiyorlardı. Onların da öldürülmesi hâlinde konuşacak kimse kalmayacağını ABD'ye söyledik. Bunun üzerine ABD, İsraillilerden geri adım atmalarını istedi" dedi.
HÜRMÜZ KRİZİ'NDE GÜNEY KORE'YE İZİN
İran'dan Güney Kore'ye Hürmüz Boğazı'ndan geçiş için izin geldi. İranlı yetkililer Güney Kore'ye ait gemilerin Hürmüz Boğazı'ndan geçebileceğini ancak bunun yalnızca Tahran ile önceden koordinasyon sağlanması şartıyla mümkün olduğunu belirtti.
